RECENZJA: Husky i jego biały kot Shizun 2 | Najtrudniej zobaczyć to, co ma się przed oczami
Dorota "Dosia" Ciołek
11 minut przeczytania
Mo Ran dostał drugie życie, ale nikt nie wyposażył go przy okazji w umiejętność rozpoznawania własnych uczuć. Nadal potrafi z uporem godnym lepszej sprawy przekonywać samego siebie, że doskonale wie, kogo kocha, kogo nienawidzi i dlaczego w poprzednim wcieleniu postępował tak, a nie inaczej. Tymczasem każda kolejna rozmowa z Chu Wanningiem coraz skuteczniej podważa jego pewność. Rou Bao Bu Chi Rou w drugim tomie Husky’ego i jego białego kota Shizuna wykorzystuje tę emocjonalną ślepotę do stworzenia opowieści znacznie bardziej intymnej niż wcześniej. Wielkie tajemnice świata kultywatorów wciąż czekają na rozwiązanie, ale największy dramat rozgrywa się między dwojgiem ludzi, którzy nie potrafią właściwie odczytać nawet najprostszych gestów drugiej osoby.
Po wydarzeniach w Złotym Jeziorze bohaterowie wracają do względnej normalności, choć w przypadku tej historii trudno mówić o czymkolwiek naprawdę zwyczajnym. Mo Ran zdobył nową boską broń, tajemnice związane z wcześniejszymi wydarzeniami pozostają nierozwiązane, a Chu Wanning wskutek odniesionych obrażeń przybiera postać dziecka. Pod imieniem Xia Sini może przebywać wśród uczniów bez ciężaru autorytetu, który dotychczas określał niemal każdą jego relację. Sytuacja początkowo przypomina jeden z tych fantastycznych pomysłów, które mają przede wszystkim dostarczać komediowych nieporozumień. Autorka znajduje jednak dla niego zastosowanie o wiele ciekawsze.
Chu Wanning od początku był postacią trudną do polubienia na pierwszy rzut oka. Surowy, zdystansowany, wymagający i nieprzystępny, sprawiał wrażenie człowieka, który doskonale czuje się za murem własnego autorytetu. Drugi tom pozwala zobaczyć, ile wysiłku kosztuje go utrzymywanie tej pozycji. Pod chłodnym zachowaniem kryje się ktoś boleśnie samotny, niepewny własnej wartości i niemal całkowicie bezradny wobec potrzeby bliskości. Jego problem nie polega na braku uczuć, lecz na przekonaniu, że okazywanie ich oznacza odsłonięcie słabości.
Przemiana w Xia Sini działa więc jak osobliwy eksperyment. Pozbawiony rozpoznawalnej twarzy i pozycji mistrza Chu Wanning otrzymuje możliwość doświadczenia zwyczajnej serdeczności. Może pozwolić sobie na reakcje, które jako dorosły natychmiast by stłumił. Może się obrazić, rozpłakać, szukać towarzystwa albo przyjąć czyjąś troskę bez konieczności zachowywania dostojnej obojętności. Najbardziej poruszające jest to, że dopiero ukrywając własną tożsamość, zaczyna otrzymywać czułość, której od dawna potrzebował. W relacji z Mo Ranem ten zabieg sprawdza się szczególnie dobrze. Uczeń nie rozpoznaje swojego mistrza, więc przestaje reagować na niego przez pryzmat dawnych urazów. Zamiast spodziewać się krytyki, okazuje troskę i cierpliwość. Chu Wanning może natomiast zobaczyć chłopaka, którego nie znał, choć przecież spędził z nim tyle czasu. Nie tego krnąbrnego, prowokującego ucznia, lecz człowieka zdolnego do opiekuńczości, bezinteresownych gestów i autentycznego współczucia.
Autorka wydobywa z tej sytuacji sporo humoru, ponieważ Mo Ran pozostaje rozbrajająco nieświadomy tego, co dzieje się tuż przed jego nosem. Jednocześnie trudno śmiać się bez zastrzeżeń, kiedy wiadomo, jak bardzo Chu Wanning potrzebuje właśnie takiego traktowania. Każdy drobny przejaw czułości staje się dla niego czymś niezwykle ważnym, choć dla drugiej strony może być jedynie naturalną reakcją na obecność dziecka. Ta nierówność wiedzy nadaje pozornie lekkim scenom zaskakująco melancholijny charakter.
Mo Ran również wypada tutaj znacznie lepiej niż w pierwszym tomie. Jego wcześniejsze zachowanie potrafiło skutecznie wystawić cierpliwość czytelniczki na próbę. Arogancja, impulsywność, obsesyjne przywiązanie do własnych przekonań i łatwość, z jaką usprawiedliwiał okrucieństwo, nie czyniły z niego szczególnie wdzięcznego bohatera. Teraz coraz częściej pojawia się refleksja. Mo Ran zaczyna przyglądać się swoim wspomnieniom i zastanawiać, czy wydarzenia poprzedniego życia rzeczywiście wyglądały tak, jak je zapamiętał.
To ważny etap jego rozwoju, ponieważ samo odrodzenie nigdy nie powinno automatycznie oznaczać moralnego oczyszczenia. Mo Ran otrzymał kolejną szansę, ale nadal pozostaje człowiekiem odpowiedzialnym za potworne czyny. Przeszłość nie znika tylko dlatego, że obecnie potrafi zachować się lepiej. Rou Bao Bu Chi Rou stopniowo wprowadza jednak wątpliwość, czy bohater naprawdę rozumie wszystko, co doprowadziło go do tamtego punktu. Jego wspomnienia okazują się równie problematyczne jak uczucia. Najciekawsza przemiana Mo Rana nie polega na tym, że nagle staje się dobrym człowiekiem. Zaczyna dopuszczać możliwość, że przez lata mylił się w sprawach, których był absolutnie pewien. Dla kogoś tak upartego jest to znacznie trudniejsze niż opanowanie kolejnej potężnej techniki kultywacyjnej.
Wciąż potrafi jednak irytować. Jego przywiązanie do Shi Meia, nieumiejętność rozpoznania własnych reakcji na Chu Wanninga oraz skłonność do wyciągania pochopnych wniosków sprawiają, że momentami ma się ochotę potrząsnąć nim i poprosić, żeby przez chwilę pomyślał. Tyle że tym razem ta frustracja pracuje na korzyść historii. Czytelniczka dostrzega coraz więcej sprzeczności między deklaracjami bohatera a jego zachowaniem. On sam nadal uparcie odwraca wzrok.
Właśnie na podobnych niedopowiedzeniach opiera się romantyczne napięcie drugiego tomu. Nie ma tutaj łatwego porozumienia ani gwałtownego przełomu, po którym wszystkie nieporozumienia można odłożyć na bok. Jest za to mnóstwo sytuacji, w których bohaterowie znajdują się o krok od zrozumienia czegoś istotnego, lecz ostatecznie każde interpretuje wydarzenia przez własne lęki i doświadczenia. Chu Wanning jest przekonany, że nie zasługuje na miłość. Mo Ran tak mocno trzyma się wyobrażenia o własnych uczuciach, że nie zauważa ich rzeczywistego kierunku.
Nietrudno dostrzec, jak bardzo obaj przyczyniają się do własnego nieszczęścia. Jednocześnie autorka daje wystarczająco dużo powodów, żeby rozumieć ich zachowanie. W przypadku Chu Wanninga ogromne znaczenie ma samotność i wieloletnie przyzwyczajenie do tłumienia emocji. Mo Ran nosi natomiast w sobie doświadczenia odrzucenia, przemocy i życia, w którym bliskość nigdy nie była czymś oczywistym. Ich wzajemne niezrozumienie nie wynika wyłącznie z potrzeby sztucznego przedłużania romansu. Ma korzenie w tym, kim są i jak nauczyli się postrzegać innych. Szczególnie bolesne pozostają momenty, w których zwyczajny gest zostaje odebrany jako pogarda. Drobne nieporozumienie potrafi uruchomić wspomnienia znacznie starszych krzywd, a niewypowiedziane słowa okazują się ważniejsze od tych, które rzeczywiście padają. Rou Bao Bu Chi Rou bardzo sprawnie wykorzystuje tę emocjonalną nierównowagę. Potrafi przejść od ciepłej, niemal komediowej sceny do sytuacji, w której jedno spojrzenie wystarcza, żeby przypomnieć bohaterowi wszystko, czego najbardziej się boi.
Nie można przy tym zapominać o pozostałych postaciach. Xue Meng nadal stanowi znakomite uzupełnienie głównej dwójki. Jego duma i wybuchowy temperament dostarczają komicznych momentów, ale pod nimi kryje się szczere przywiązanie do bliskich, szczególnie do mistrza. W drugim tomie łatwiej docenić tę lojalność, ponieważ kontrastuje ona z emocjonalnym zagubieniem Mo Rana. Również relacje wewnątrz sekty nabierają cieplejszego charakteru. Krótkie chwile wspólnego spokoju pozwalają zobaczyć, o co właściwie bohaterowie mogliby walczyć, gdyby nie ciągnące się za nimi konflikty.
Pod względem fabularnym powieść nie ogranicza się jednak do rozwijania relacji. Wyprawa do Źródła Kwiecia Brzoskwiniowego, zagadki związane z boską bronią oraz kolejne ślady prowadzące do przeszłości Mo Rana stopniowo rozszerzają główną intrygę. Pojawiają się nowe postacie, powracają nierozwiązane kwestie, a niektóre informacje każą inaczej spojrzeć na wydarzenia, które wcześniej wydawały się stosunkowo jasne.
W porównaniu z pierwszą częścią narracja sprawia wrażenie spokojniejszej. Nie oznacza to, że wydarzeń jest mało. Autorka po prostu częściej pozwala bohaterom zatrzymać się przy własnych emocjach, a poszczególne sceny mają więcej przestrzeni, żeby wybrzmieć. Dzięki temu drugi tom lepiej równoważy widowiskową fantastykę z dramatem osobistym. Świat kultywatorów nadal pozostaje pełen niebezpieczeństw, ale nie każda ważna scena wymaga pojedynku albo odkrycia kolejnego potężnego artefaktu.
Ten spokój bywa jednak pozorny. Liczba zagadek konsekwentnie rośnie, a przeszłość Mo Rana zaczyna wyglądać coraz mniej jednoznacznie. Autorka umiejętnie podsuwa informacje, które pozwalają snuć teorie, lecz nie dają jeszcze podstaw do ostatecznych wniosków. Szczególnie intrygujące staje się pytanie, na ile bohater rzeczywiście kierował własnym losem i czy jego wcześniejsze przekonania nie zostały ukształtowane przez okoliczności, których sam nie rozumiał.
W tej konstrukcji kryje się również pewne ryzyko. Rou Bao Bu Chi Rou lubi mnożyć tajemnice, a część wątków rozwija się na tyle powoli, że można odczuć znużenie kolejnymi niedopowiedzeniami. Niektóre fragmenty poświęcone podróży i nowym komplikacjom nie mają takiej siły jak sceny pomiędzy głównymi bohaterami. Zdarza się, że fabuła nabiera rozpędu, po czym zatrzymuje się przy wydarzeniach, których znaczenie dopiero zostanie wyjaśnione. Czytelniczka musi więc zaufać autorce, że wszystkie te elementy rzeczywiście znajdą później swoje miejsce.
Podobnie wygląda kwestia romantycznych nieporozumień. Są one przekonujące psychologicznie, ale ich nagromadzenie może chwilami męczyć. Mo Ran naprawdę długo nie potrafi zrozumieć rzeczy, które dla odbiorczyni stają się coraz bardziej oczywiste. Chu Wanning z kolei niemal każdą okazję do szczerej rozmowy przegrywa z własnym przekonaniem, że lepiej niczego nie ujawniać. W pewnym momencie trudno już rozstrzygnąć, czy bardziej chciałoby się ich przytulić, czy zamknąć razem w pokoju do czasu, aż wreszcie porozmawiają. Mimo tych zastrzeżeń drugi tom wyraźnie zyskuje dzięki skupieniu na psychologii postaci. Szczególnie Chu Wanning przestaje być jedynie surowym mistrzem, którego prawdziwe intencje trzeba odgadywać. Jego samotność, potrzeba akceptacji i niezdolność do proszenia o pomoc stają się niemal namacalne. Autorka nie odbiera mu przy tym godności ani charakterystycznej powściągliwości. Pokazuje raczej, jak wiele cierpienia może ukrywać człowiek, który nauczył się uważać własne emocje za coś niewłaściwego.
Zaskakująco dobrze wypada też kontrast pomiędzy jego pozycją a dziecięcą postacią Xia Sini. Ktoś, kto jako mistrz budzi respekt i obawę, w mniejszym ciele może po raz pierwszy pozwolić sobie na bezradność. Motyw przemiany w dziecko łatwo byłoby sprowadzić do uroczego przerywnika. Tutaj staje się jednym z najważniejszych narzędzi charakterystyki bohatera. Chu Wanning nie potrzebuje odzyskać młodości. Potrzebuje doświadczenia, że ktoś może się nim zaopiekować, nawet kiedy nie jest silny, doskonały ani użyteczny.
Drugi tom Husky’ego i jego białego kota Shizuna przekonuje więc przede wszystkim tym, że pod rozbudowaną fantastyką coraz wyraźniej odsłania opowieść o ludziach nieumiejących przyjąć ani okazać miłości. Mo Ran powoli uczy się kwestionować własne przekonania, Chu Wanning dostaje szansę na poznanie swoich uczniów bez maski surowego nauczyciela, a wydarzenia z przeszłości zaczynają układać się w znacznie bardziej niepokojącą zagadkę.
Nie jest to powieść wolna od melodramatycznych chwytów. Autorka lubi emocjonalną przesadę, dramatyczne nieporozumienia i bolesne zbiegi okoliczności. Czasami korzysta z nich tak intensywnie, że łatwo przewidzieć, iż chwilowe szczęście bohaterów zaraz zostanie wystawione na kolejną próbę. Trudno jednak odmówić jej umiejętności sprawiania, że nawet dobrze znane schematy potrafią poruszyć. Zwłaszcza kiedy za wielkimi deklaracjami kryją się bardzo proste pragnienia: zostać zauważonym, nie być odrzuconym, znaleźć miejsce, w którym nie trzeba nieustannie udawać kogoś silniejszego.
Finał pozostawia wystarczająco dużo niepokoju, żeby dalszy ciąg wydawał się koniecznością. Nie chodzi już wyłącznie o rozwiązanie zagadek związanych z przeszłym życiem Mo Rana. Coraz bardziej zależy nam na tym, żeby bohaterowie wreszcie zobaczyli siebie nawzajem bez wszystkich uprzedzeń, wspomnień i błędnych wyobrażeń. Pierwszy tom pokazywał, jak wiele zła może wyrządzić człowiek przekonany o własnej racji. Drugi zaczyna odsłaniać cenę, jaką płacą również ci, którzy nigdy nie potrafili powiedzieć, co naprawdę czują. A w historii Mo Rana i Chu Wanninga właśnie milczenie bywa czasem bardziej okrutne niż wypowiedziane w gniewie słowa.
O autorze
Gradory 
Karol Czajkowski 
Po prostu Mira 
Nataniel Ferenc