Miautopsja
Smoki rzadko bywają stworzeniami od półśrodków. Albo wypełniają opowieść majestatem, ogniem i pierwotną siłą, albo stają się tylko efektowną dekoracją przy romansie, który mógłby wydarzyć się w dowolnym fantastycznym świecie. Smocza Iskra Ivy Asher na szczęście wybiera pierwszą drogę, choć robi to w sposób dość nietypowy. Nie zabiera nas do krainy zamków, prastarych ruin i zakurzonych przepowiedni, lecz do świata, w którym smocza natura miesza się z futurystyczną technologią, polityką Hordy, nowoczesnym miastem i brutalnymi zasadami przetrwania.
Ever poznajemy w chwili, gdy życie nie tyle ją złamało, ile próbowało spalić do gołej ziemi. Porwana, torturowana, naznaczona i zmuszona do ucieczki, nosi w sobie nie tylko traumę, ale też gniew, który nie gaśnie. Jest jedną ze smoków, choć jej własna moc pozostaje uwięziona, jakby nawet jej ciało nie chciało zdradzić, kim naprawdę jest. To bohaterka zbudowana z nieufności, bólu i uporu, ale właśnie dlatego trudno przejść obok niej obojętnie.
Jej największą siłą nie jest cięty język, choć ten autorka wykorzystuje często i z wyraźną przyjemnością. Nie jest nią też sama determinacja. Najciekawsze w Ever jest to, że jej paranoja ma sens. Po tym, co przeszła, każda dobra intencja wygląda jak pułapka, każdy gest opieki jak próba zawłaszczenia, a każde przyciąganie jak kolejne zagrożenie. Owszem, momentami jej wewnętrzne analizy potrafią się przeciągać i spowalniać akcję, ale trudno odmówić im psychologicznego uzasadnienia. Ever nie jest trudna dlatego, że autorka chciała napisać hardą bohaterkę. Jest trudna, bo świat nauczył ją, że miękkość kończy się krzywdą.
Na jej drodze staje Aeson Noctis, drugi syn króla, smok władczy, niebezpieczny i dokładnie tak magnetyczny, jak wymaga tego romantasy. To typ bohatera, którego łatwo rozpoznać: arogancki, kontrolujący, zaborczy, przekonany, że wie lepiej. A jednak relacja między nim a Ever działa, bo opiera się na ciągłym starciu dwóch sił, które nie chcą ustąpić. On widzi w niej zagadkę, zagrożenie i coś, czego nie potrafi zignorować. Ona widzi w nim wszystko, czego powinna się bać. Ich chemia nie jest spokojnym płomieniem, lecz pożarem, który co chwilę wymyka się spod kontroli.
Motyw enemies to lovers został tu poprowadzony w sposób bardzo gatunkowy, ale skuteczny. Są prowokacje, napięcie, złośliwości, spojrzenia zbyt długie, rozmowy zbyt ostre i ten rodzaj przyciągania, który czytelnik rozpoznaje natychmiast. Nie wszystko jest subtelne, nie wszystko próbuje być świeże, ale Ivy Asher wie, czego chce od tej dynamiki. Ma być intensywnie, zmysłowo, trochę niebezpiecznie i z dużą dawką emocjonalnego chaosu. I dokładnie to dostajemy.
Najciekawszy pozostaje jednak świat. Smocza Iskra wyróżnia się tym, że nie traktuje smoków jak dodatku do romansu. Drakoni mają swoje zwyczaje, instynkty, hierarchie i obsesje. Są terytorialni, zaborczy, wyczuleni na skarby, władzę i przynależność. Ich natura nie jest tylko estetycznym kostiumem. Wpływa na zachowanie, relacje i politykę. Smoczość w tej książce nie kończy się na skrzydłach i ogniu. Jest sposobem myślenia.
Do tego dochodzi Paragon City, miejsce, w którym magia i technologia nie wykluczają się, lecz tworzą wspólny, bardzo atrakcyjny krajobraz. Futurystyczne rozwiązania, smocze rody, polityczne układy i aura wielkiego miasta dają powieści świeżość. Nie jest to świat opisany z encyklopedyczną dokładnością, czasem chciałoby się więcej tła i mocniejszego uporządkowania reguł, ale jako przestrzeń dla romantasy działa znakomicie. Jest efektowny, pełen tajemnic i wystarczająco niebezpieczny, by każda scena miała pod spodem lekkie napięcie.
Fabuła korzysta z dobrze znanych motywów. Utracona rodzina, klątwa, ukryta tożsamość, zemsta, zakazana moc, niebezpieczny mężczyzna, dworskie intrygi i bohaterka, która musi odzyskać własną sprawczość. Brzmi znajomo, bo znajome jest. Ale Ivy Asher potrafi nadać temu rytm. Historia długo się rozkręca, szczególnie na początku, gdzie ilość informacji i wewnętrznych monologów Ever może przytłoczyć, jednak gdy już smoki naprawdę wchodzą do gry, książka nabiera rozpędu. To jedna z tych powieści, które najpierw każą znaleźć grunt pod nogami, a potem nagle podpalają całą drogę przed czytelnikiem.
Na plus działa też grupa postaci drugoplanowych. Bracia Noctis, członkowie skrzydła i bohaterowie krążący wokół Ever nie są wyłącznie tłem dla romansu. Wnoszą humor, ciepło, konflikt i poczucie wspólnoty, którego Ever rozpaczliwie potrzebuje, nawet jeśli długo udaje, że jest inaczej. Szczególnie dobrze wypada kontrast między brutalną polityką Hordy a tymi momentami, w których widać lojalność, troskę i nieoczekiwane przywiązanie.
Nie oznacza to, że książka jest pozbawiona wad. Początek bywa chaotyczny, narracja miejscami zbyt mocno grzęźnie w głowie bohaterki, a niektóre sceny romantycznego napięcia mogłyby ustąpić miejsca głębszemu rozwinięciu świata. Ever i Aeson wpisują się też w dość znany schemat gatunku, więc osoby szukające całkowitego przełamania konwencji mogą poczuć, że już gdzieś te emocje widziały. Ale w romantasy czasem nie chodzi o to, by wymyślić ogień na nowo, tylko by sprawić, żeby znowu parzył.
I tu Smocza Iskra radzi sobie bardzo dobrze. Jest intensywna, wciągająca i pełna tej przyjemnej przesady, która sprawia, że chce się czytać jeszcze jeden rozdział, a potem kolejny. Cliffhanger na końcu robi dokładnie to, co powinien: zostawia niedosyt, złość i potrzebę natychmiastowego sięgnięcia po kontynuację.
To książka dla fanów smoków, urban fantasy, shifter romansów i relacji, w których bohaterowie najpierw ostrzą na siebie pazury, a dopiero później zaczynają rozumieć, że walczą nie tylko ze sobą. Najmocniej działa wtedy, gdy łączy gniew Ever z majestatem smoczego świata i pokazuje, że zemsta może być iskrą, ale nie zawsze wystarczy, by przeżyć pożar. Smocza Iskra nie jest cichą opowieścią. Jest głośna, namiętna, trochę chaotyczna i bardzo świadoma własnego gatunku. Ma pazury, łuski, technologię, tajemnice i bohaterkę, która nie zamierza być niczyją własnością. A to już wystarczy, żeby dać się porwać ogniowi.
